Ní abúlé kan lórí Òkè Kenya ní Ìlà-oòrùn Afrika, ọmọ kékeré kan ṣiṣẹ́ nínú oko pẹ̀lú
màmá rẹ̀. Orúkọ rẹ̀ ni Wangari.
En vilaĝo sur la deklivoj de la Monto Kenjo en Orienta Afriko, infanineto laboris en la kampoj kun sia patrino. Ŝia nomo estis Wangari.
Wangari fẹ́ràn láti wà ní ìta. Ní ọgbà ilé oúnjẹ ẹbí rẹ̀, ó tu ilẹ̀ pẹ̀lú àdá rẹ̀. Ó fi
àwọn èso kékeré sínú ilẹ̀.
Wangari amis esti ekstere. En la manĝĝardeno de sia familio, ŝi disrompis la grundon per sia maĉeto. Ŝi premis semetojn en la varmetan teron.
Àkókò tí ó fẹ́ràn ni ìrọ̀lẹ́. Nígbà tí alẹ́ bá ti lẹ́ jù, Wangari mọ̀ pé àkókò ti tó láti lọlé.
Ó máa gba ọ̀nà tínínrín inú oko tí ó wà ní ẹ̀gbẹ́ odò tí ó bá tí ń padà lọlé.
Ŝia preferata horo de la tago estis tuj post la sunsubiro. Kiam la mallumo estis tro por vidi la plantojn, Wangari sciis ke venis la horo por hejmeniri. Ŝi sekvis the vojetojn tra la kampoj, trapasanta riverojn survoje.
Wangari jẹ́ ọlọ́gbọ́n ọmọ, kò lè dúró títí tí ó máa fi lọ sí ilé-ìwé. Ṣùgbọ́n màmá àti
bàbá rẹ̀ fẹ́ jẹ́kí ó dúró sílé láti ràn wọ́n lọ́wọ́. Nígbà tí ó jẹ́ ọmọ ọ̀dún méje, ẹ̀gbọ́n
rẹ̀ ọkùnrin sọ fún àwọn òbí wọn kí wọ́n jẹ́ kí ó lọ sí ilé-ìwé.
Wangari estis lerta infano kaj atendis senpacience studi lerneje. Sed ŝia patrino kaj patro volis ke ŝi restu hejmen por helpi ilin. Kiam ŝi estis sepjaraĝa, ŝia pli aĝa frato persvadis iliajn gepatrojn permesi ŝin eniri la lernejon.
Ó fẹ́ràn láti kàwé!
Wangari kọ́ oríṣiríṣi nǹkan nínú ìwé tí ó kà.
Ó ṣe dáradára ní ilé-ìwé débi pé wọ́n pè wá sí ìlú Amerika láti kàwé.
Inú Wangari dùn gán an ni! Ó fẹ́ mọ̀ si nípa gbogbo ayé.
Ŝi ŝatis lerni! Wangari lernis pli kaj pli de ĉiu libro legita. Ŝi faris tiom bone lerneje ke ŝi estis invitita studi en Usono. Wangari estis ekcitita! Ŝi volis scii pli pri la mondo.
Ní Yunifásítì kan ní ìlú Amerika, Wangari kọ́ ọ̀pọ̀lọpọ̀ nǹkan tuntun. Ó kọ́ nípa bí
àwọn ewé ṣe ń dàgbà. Ó rántí bí òun ṣe dàgbà: bí òun ṣe ń ṣeré pẹ̀lú àwọn ẹbí rẹ̀
lábẹ́ àwọn igi inú igbó Kenya.
En la Usona universitato Wanari lernis multajn novajn aferojn. Ŝi studis plantojn kaj kiel ili kreskas. Kaj ŝi memoris kiel ŝi kreskis: ludanta kun ŝiaj fratoj en la ombro de la arboj en la belaj Kenjaj arbaroj.
Bí ó ṣe ń kàwé si ni ó ń ri bí òun ṣe fẹ́ràn àwọn ènìyàn Kenya. Ó fẹ́ jẹ́ kí wọ́n ní
ayọ̀ àtí òmìnira. Bí ó ṣe ń kàwé si ni ó ń rántí ilé rẹ̀ ní Afrika.
Ju pli ŝi lernis, des pli ŝi konstatis ke ŝi amis la homojn de Kenjo. Ŝi volis ke ili estu feliĉaj kaj liberaj. Ju pli ŝi lernis, des pli ŝi memoris sian Afrikan hejmon.
Nígbá tí ó parí ẹ̀kọ́ rẹ̀, ó padà sí Kenya.
Ṣùgbọ́n orílẹ̀-èdè rẹ̀ ti yípadà. Àwọn oko ńlá ti pọ̀si nílẹ̀.
Àwọn obìnrin kò ní igi láti fi dáná.
Àwọn ènìyàn tòṣì. Ebi sì ń pa àwọn ọmọdé.
Kiam ŝi finis siajn studojn, ŝi revenis al Kenjo. Sed ŝia lando ŝanĝiĝis. Grandegaj bienoj etendis tra la lando. Hominoj ne havis lignon por fari kuirfajrojn. La homoj estis malriĉaj kaj la infanoj malsatis.
Wangari mọ nǹkan tí óun lè ṣe. Ó kọ́ àwọn obìnrin láti gbin igi pẹ̀lú èso.
Àwọn obìnrin náà ta àwọn igi náà,wọ́n sì lo owó tí wọ́n rí láti fi tọ́jú ẹbí wọn.
Inú àwọn obìnrin náà dùn púpọ̀. Wangari ràn wọ́n lọ́wọ́ láti lè borí wàhálà wọn.
Wangari sciis kion fari. Ŝi instruis la hominojn kiel kreskigi arbojn de semoj. La inoj vendis la arbojn kaj uzis la monon por prizorgi siajn familiojn. La hominoj estis tre feliĉaj. Wangari helpis ilin senti potenca kaj forta.
Lẹ́hìn àkókò púpọ̀, àwọn igi tuntun náà dàgbà sí igbó, àwọn odò náà sì padà.
Gbogbo ènìyàn ní Afrika ni ó gbọ́ nǹkan tí Wangari ṣe.
Lónìí, ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn igi ni ó ti dàgbà nípasẹ èso ti Wangari.
Dum tempo pasis, novaj arboj kreskis arbaren, kaj la riveroj reekfluis. La mesaĝo de Wangari disvastiĝis tra Afriko. Hodiaŭ, milionoj da arboj kreskis de la semoj de Wangari.
Wangari tí ṣiṣẹ́ gan an. Gbogbo
ènìyàn káàkiri àgbáyé ni ó mọ̀,
wọ́n sì fun ní ẹ̀bùn ńlá kan. Wọ́n
ń pè é ní ẹ̀bùn ti Nobel Peace,
òun sì ni obìnrin àkọ́kọ́ tí ó kọ́kọ́
gbà á.
Wangari laboris diligente. Homoj ĉirkaŭ la mondo rimarkis, kaj donis al ŝi faman premion. Ĝi estas nomita la Pac-Premio de Nobel, kaj ŝi estis la unuan Afrikan hominon iam ricevi ĝin.
Wangari kú ní ọ̀dún 2011, ṣùgbọ́n a lè ronú nípa rẹ̀ nígbàkígbà tí a bá rí igi arẹwà
kan.
Wangari mortis en 2011, sed ni povas pensi pri ŝi ĉiufoje ke ni vidas belan arbon.