Elŝuti PDF-on
Reiri al la rakontolisto

Simbegwire Simbegwire

Verkita de Rukia Nantale

Ilustrita de Benjamin Mitchley

Tradukita de Chester Mwanza

Lingvo ĉitonga

Nivelo 5-a nivelo

Laŭtlegi la tutan rakonton Sonregistraĵo por tiu ĉi rakonto ankoraŭ mankas.


Banyina Simbegwire nibakafwa, Simbegwire wakausa kapati. Bausyi bakasola kumulela akumupa zyoonse. Mukuya kwaciindi, bakatalika kukkomana alimwi nokuba kuti banyina Simbegwire tiibakaliko. Mafwumo-fwumo bakali kwaambaula kujatikizya zyakucita mu buzuba oobo. Masiku bakali kujika antoomwe. Bamana kusanzya mitiba, bakali kumugwasya zyakucikolo.

Kiam la patrino de Simbegwire mortis, ŝi ege malĝojis. La patro de Simbegwire faris laŭeble plej bone por varti sian filinon. Malrapide ili eklernis kiel denove senti sin feliĉaj, sen la patrino de Simbegwire. Ĉiumatene ili sidiĝis kaj parolis pri la venonta tago. Ĉiuvespere ili kune preparis vespermanĝon. Post kiam ili lavis la manĝilaron, la patro de Simbegwire helpis ŝin fari sian hejmtaskon.


Bumwi buzuba bausyi bakaccelwa kujoka kuŋanda. “Uli kuli mwanaangu?” bakaita. Simbegwire wakabazuzila bausyi. Naakamana, wakaimikila nji naakabona bausyi kabajatide kwaanza kwamukaintu. “Ndiyanda kuti uzyibane amuntu waandeene mwanaangu. Oyu ngu Anita,” bakaamba calumwemwe.

Iun tagon, la patro de Simbegwire malfrue revenis hejmen. “Kie vi estas, mia infano?” li vokis. Simbegwire kuris al sia patro. Ŝi haltis senmove, kiam ŝi vidis ke li tenas la manon de iu virino. “Mi volas, ke vi renkontu iun specialan, mia infano. Jen Anita,” li diris ridete.


“Uli buti Simbegwire, bauso bakandaambila zyintu zyinji zyijatikizya nduwe,” wakaamba Anita. Pesi taakwe naakaseka-seka nokuba kumujata kujanza. Bausyi Simbegwire bakalikkomene. Bakaamba amakani aakuti bakakkale antoomwe botatwe alimwi abuumi mbobunga bwabota. “Mwanaangu, ndasyoma uyakuzumina kuti Anita abe banyoko,” bakaamba bausyi.

“Saluton Simbegwire, via patro diris multe al mi pri vi,” diris Anita. Sed ŝi nek ridetis, nek prenis la manon de la knabino. La patro de Simbegwire ĝojis kaj ekscitiĝis. Li parolis pri la estonteco, kiam ili tri kune vivos, kaj kiel bona estos ilia vivo. “Mia infano, mi esperas ke vi akceptos Anita kiel patrinon,” li diris.


Buumi bwa Simbegwire bwakacinca. Wakaleka kujanika abausyi mafwumo-fwumo. Anita wakali kumupa milimo minji yakubeleka muŋanda cakuti wakali kwaalilwa kucita ncito yakucikolo masiku. Wakali kuunka kukoona mbwaamanina kulya. Cintu cakali kumubotela biyo ndipayi libotu kapati lyakamupede banyina. Bausyi Simbegwire tiibakali kubikkila maano kuti bazyibe kuti mwana takkomene.

La vivo de Simbegwire ŝanĝiĝis. Ŝi ne plu havis tempon por sidi matene kun sia patro. Anita donis tiom da hejmtaskoj al ŝi, ke ŝi estis tro laca por fari siajn lernejajn taskojn vespere. Post la vespermanĝo ŝi tuj enlitiĝis. Ŝia sola konsolo estis ŝia kolora lankovrilo, kiun ŝia patrino donis al ŝi. La patro de Simbegwire ŝajne ne rimarkis, ke lia filino malĝojas.


Nikwakainda myezi misyoonto, bausyi Simbegwire bakaamba kuti balazwa aŋanda kwaciindi cisyoonto. Bakati “Ndilazwa ndiya kukubelekela kumbi. Ndilizyi kuti mulalelana kabotu.” Simbegwire wakalanga ansi cakunyandwa, pesi bausyi tiibakabikkila maano. Anita kunyina ncaakaamba. Taakakkomene awalo.

Post kelkaj monatoj la patro de Simbegwire diris al ili ke li foriros iom da tempo. “Mi devas vojaĝi por mia laboro,” li diris. “Sed mi scias ke vi ambaŭ prizorgos unu la alian.” La vizaĝo de Simbegwire malridetis, sed ŝia patro ne rimarkis pri tio. Anita nenion diris. Ankaŭ ŝi ne ĝojis.


Zyintu zyakaindilila kumubijila Simbegwire. Anita wakali kumuuma kuti taamaninzya kubeleka milimo yaaŋanda nokuba kuti watongooka. Masiku, mukaintu oyu wakali kulya zyakulya zyoonse akusiila mwana cakulya cisyoonto. Simbegwire wakali kulila masiku oonse, kakumbete payi lyaka mupa banyina.

La situacio malboniĝis por Simbegwire. Se ŝi ne finfaris siajn taskojn, aŭ ŝi plendis iomete, Anita batis ŝin. Kaj dum la vespermanĝo, la virino manĝis la plejparton de la manĝaĵo, lasante nur kelkajn restaĵojn por Simbegwire. Ĉiuvespere Simbegwire ploris, ĝis ŝi ekdormis, brakumanta la lankovrilon de sia patrino.


Bumwi buzuba mafwumo-fwumo, Simbegwire wakamuka kubuka. “Yebo okasimbi katolo,” wakoompolola Anita. Wakamukwela Simbegwire kuzwa abulo. Ipayi yakwe yakajata ampikili akuzauka muzyibeela zyobilo.

Iun matenon Simbegwire malfrue ellitiĝis. “Vi estas pigrulino!” Anita kriis. Ŝi eltiris Simbegwire el la lito. La valora lankovrilo kroĉiĝis sur najlo kaj duoniĝis.


Simbegwire wakanyema kapati. Wakayeeya kutija akuzwa aŋanda. Wakabweza tubeela twapayi lyabanyina akubweza cakulya mpoona wakazwa aŋanda. Wakatobelezya nzila bausyi njibakabelesya.

Simbegwire malĝojegis. Ŝi decidis forkuri de sia hejmo. Ŝi prenis la pecojn de la lankovrilo de sia patrino, pakis iom da manĝaĵo kaj foriris el la domo. Ŝi sekvis la vojon, kiun prenis ŝia patro.


Nikwakasiya, wakayeeya kutanta mucisamu cilamfwu munsi akalonga akubamba bulo. Naakaunka kukoona, wakaimba: “Baama, Baama, mwakandisiya. Mwakandisiya mpoona tiimwakajoka. Bataata tabacindiyandi. Baama, ino mujoka lili? Mwakandisiya.”

Kiam vesperiĝis, ŝi surgrimpis altan arbon apud rivereto kaj pretigis liton por si mem en la branĉoj. Dormonte, ŝi kantis, “Panjo, panjo, panjo, vi forlasis min. Vi forlasis min kaj neniam revenis. Paĉjo ne plu amas min. Panjo, kiam vi revenos? Vi forlasis min.”


Mafwumo-fwumo aakaccilila, Simbegwire wakaimba nyimbo alimwi. Bamakaintu nibakaboola kuwasha zikobela kumulonga, bakamvwa nyimbo yabuumba kuzwa mucisamu cilamfwu. Bakayeeya kuti muwo weenzya matuvwu, kumane bakatolelela amulimo wabo. Pele umwi mukaintu wakateelesesya kunyimbo.

La sekvan tagon Simbegwire kantis la kanton denove. Kiam la virinoj venis por lavi siajn vestaĵojn en la rivereto, ili aŭdis la malfeliĉan kanton, kiu eliris de la alta arbo. Ili kredis, ke tio estas nur la vento, kiu susuras en la folioj, kaj daŭre faras sian laboron. Sed unu el la virinoj aŭskultis atente la kanton.


Oyu mukaintu wakalanga mujulu mucisamu. Naakabona mwana musimbi atubeela twapayi, wakalila, “Simbegwire mwana wamunyinandumi wangu!” Bamwi bamakaintu bakaleka kuwacca zyisani akumugwasya kuseluka kuzwa mujulu mucisamu. Bakamukumbatila.

Tiu virino suprenrigardis en la arbon. Kiam ŝi vidis la knabinon kaj la pecojn de la kolora lankovrilo, ŝi ekkriis, “Simbegwire, infano de mia frato!” La aliaj virinoj haltigis la lavadon kaj helpis Simbegwire grimpi malsupren el la arbo. Ŝia onklino brakumis la knabineton kaj klopodis konsoli ŝin.


Bakamubweza akumutola kuŋanda yabo. Bakamupa zyakulya zyikasaala, akumuyalila bulo angubo yabanyina. Simbegwire wakalila, pesi kwakali kulila kwalwaanguluko. Wakalizyi kuti balamulela kabotu.

La onklino de Simbegwire portis la infanon al sia hejmo. Ŝi donis varman manĝaĵon kaj enlitigis ŝin per la kovrilo de ŝia patrino. Tiu nokto Simbegwire ploris, ĝis ŝi ekdormis. Sed tiuj estis larmoj de malŝarĝiĝo. Ŝi sciis, ke ŝia onklino vartos ŝin.


Nibakajoka bausyi, bakajana kuti Simbegwire tako mumunzi. “Ncinzi cakacitika?” bakabuzya cakuusa. Mukaintu wakapandulula kuti Simbegwire wakatija. “Ndaalikuyanda kuti andipe bulemu,” wakaamba. “Ndiza ndakaindilizya.” Bausyi Simbegwire bakamuyandaula mwana mamabazu oonse kusikila kumulonga. Bakaindilila akuunka kumunzi kwakali kukkala mucizyi wabo kukubuzya kuti naa bakamubona Simbegwire.

Kiam la patro de Simbegwire revenis hejmen, li trovis ke ŝia ĉambro estas malplena. “Kio okazis, Anita?” li demandis pezkore. La virino klarigis ke Simbegwire jam forkuris. “Mi nur volis ke ŝi respektu min,” ŝi diris. “Sed eble mi tro severis.” La patro de Simbegwire foriris el la domo kaj iris en la direkto de la rivereto. Li daŭre iris al la vilaĝo de sia fratino por sciiĝi, ĉu ŝi vidis Simbegwire.


Simbegwire wakali kusobana abeeninyina naakabona bausyi kababoola alaale. Wakatijila muŋanda nkaambo wakayoowa kuti bausyi balamunyemena. Pesi bausyi bakanjila akwaamba kuli nguwe, “Simbegwire, wajana banyoko bali kabotu alimwi bakuyanda akukuzyiba kabotu. Wandikkomaninsya alimwi ndakuyanda.” Bakazuminana kuti Simbegwire inga wacaala kuti kayanda.

Simbegwire ludis kun siaj kuzoj, kiam ŝi vidis malproksime sian patron. Ŝi timis ke li eble koleras, do ŝi kuris en la domon por kaŝi sin. Sed ŝia patro iris al ŝi kaj diris, “Simbegwire, vi jam trovis perfektan patrinon por vi mem. Iu, kiu amas vin kaj komprenas vin. Mi fieras pri vi kaj mi amas vin.” Ili konsentis ke Simbegwire restu kun sia onklino tiom longe, kiom ŝi volos.


Bausyi bakali kumuswaya abuzuba. Bumwi buzuba bakaboola aa Anita. Anita wakalila akuzumina bulubizi bwakwe. Wakamupa ijanza lyakwe Simbengwire akumwaambila kuti “ndilomba kulekelelwa, ndakalubuhya” kumwi kalila. “Sena inga wandizumizhya kuti ndisole alimwi?” Simbegwire wakalanga bausyi abusyu bwabo buuside, kumane wakaswena munsi aa Anita asyoonto syoonto akumukumbatila.

Lia patro vizitis ŝin ĉiutage. Fine li venis kune kun Anita. Ŝi etendis sin kaj prenis la manon de Simbegwire. “Mi tre bedaŭras, mia etulo, mi eraris,” ŝi kriis. “Ĉu vi jam permesos min reprovi?” Simbegwire rigardis sian patron kaj lian maltrankvilan vizaĝon. Tiam ŝi paŝis malrapide antaŭen kaj ĉirkaŭbrakis Anita.


Nsondo yakaccilila, Anita wakaita Simbegwire, beeninyina abacizyi babausyi kuunka kuŋanda yakwe. Wakajika zyakulya nzyaakali kuyandisya Simbegwire. Boonse bakalya limwi bakkuta. Kumane bana bakatalika kusobana, balo bapati bakakkala kwaambaula. Simbegwire wakamvwa kabotu kapati. Wakayeeya kuti kwainda biyo mazuba masyoonto uyakujoka kuŋanda kuti akakkale abausyi abanyina bambi.

La sekvan semajnon Anita invitis Simbegwire, kune kun ŝiaj kuzoj kaj onklino, al la domo por manĝi. Kia manĝego ĝi estis! Anita pretigis ĉiujn el la plej amataj manĝaĵoj de Simbegwire, kaj ĉiuj manĝis ĝis sato. Poste la infanoj ludis, dum la plenkreskuloj diskutis. Simbegwire sentis sin feliĉa kaj kuraĝa. Ŝi decidis ke post nelonge ŝi revenos hejmen por vivi kune kun sia patro kaj duonpatrino.


Verkita de: Rukia Nantale
Ilustrita de: Benjamin Mitchley
Tradukita de: Chester Mwanza
Lingvo: ĉitonga
Nivelo: 5-a nivelo
Fonto: Simbegwire el la Afrika Rakontolibro
Krea Komunaĵo Permesilo
Ĉi tiu verko estas disponebla laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite 3.0 Tutmonda.
Legi pliajn rakontojn de la 5-a nivelo:
Opcioj
Reiri al la rakontolisto Elŝuti PDF-on