Kaindi bantu banji kunyina ncibakazyi. Tiibakazyi kusyanga zyisyango, nokuba kusuma zyisani, nokuba bwakubamba zyintu zyakubelesya aŋanda akumyuunda. Eelyo, kwakali leza wakali kutegwa Nyame wakajisi busongo bwakupa nyika yoonse. Wakabuyobola kabotu munongo.
Longe, longe antaŭe la homoj ne sciis ion ajn. Ili ne sciis kiel farmi kultivaĵojn aŭ kiel teksi tukojn aŭ kiel fari ferajn ilojn. La dio Nyame supre en la ĉielo havis ĉiun saĝecon de la mondo. Li tenis ĝin sekura en argila kruĉo.
Bumwi Buzuba Nyame wakayeeya kuti abupe busongo kuli Anansi. Kufwumbwa ciindi Anansi alanga munongo, wakali kwiiya cimbi cintu cipya. Cakali cintu cikkomaninsya.
Unu tagon, Nyame decidis ke li donos la kruĉon de saĝeco al Anansi. Ĉiam kiam Anansi rigardis en la argilan kruĉon, li lernis ion novan. Ĝi estis tiel ekscita!
Anansi wakayeeya cakuliyanda, “Ndilaibikka nongo atala acisamu kutegwa busongo bube bwangu endike.” Naakamana, wakaangilila katambo kunongo amucibuno cakwe akutalika kutanta mucisamu. Wakapengana kapati akutanta mucisamu nkaambo inongo yakali kuguma magondo naakali kutanta mujulu.
Avida Anansi pensis, “mi tenos la kruĉon ĉe la supro de alta arbo. Tiel mi povas havi ĉion por mi mem!” Li ŝpinis longan fadenon, bobenis ĝin ĉirkaŭ la argilan kruĉon kaj ligis ĝin al sia stomako. Li komencis grimpi la arbon. Sed estis malfacile grimpi la arbon kun la kruĉo frapanta liajn genuojn la tutan tempon.
Mwanaakwe musyoonto wakali kulangilila ciindi coonse munsi acisamu. Wakati, “Inga tiicauba-uba kuti mwalyaangilila kumusana?” Anansi wakasola, nkabela, cakamuubaubila kapati.
La tutan tempon la juna filo de Anansi estis observanta malsupre ĉe la trunko de la arbo. Li diris, “Ĉu ne estus pli facile grimpi se vi anstataŭe ligus la kruĉon al via dorso?” Anansi provis ligi la argilan kruĉon plenan de saĝeco al sia dorso, kaj tio vere estis multe pli facila.
Mukaindi kasyoonto, wakasika atala acisamu. Mpoona wakaima akuyeeya, “Ndime ndeleede kuba abusongo boonse, pesi mwanaangu ulicenjede kwiinda ndime!” Anansi wakanyema kapati akusowa nongo ansi.
Tujtuje li atingis la supron de la arbo. Sed tiam li haltis pensante, “mi devus esti tiu kiu havas ĉiun saĝecon sed jen mia filo estis pli lerta ol mi!” Anansi estis tiel kolera pri tio ĉi ke li ĵetis la argilan kruĉon malsupren for de la arbo.
Inongo yakapwaika. Busongo bwakacaala antangalala kubantu boonse. Kuzwa waawo, bantu bakacizyiba kulima, kusuma akucita zyintu zyoonse bantu nzyobazyi kucita.
Ĝi frakasiĝis en pecojn sur la tero. La saĝeco estis libera por dividiĝi inter ĉiuj. Kaj tiel la homoj lernis farmi, teksi tukojn, fari ferajn ilojn, kaj ĉiujn aliajn aferojn kiujn homoj scias fari.
Ghanaian folktale
Wiehan de Jager
Chester Mwanza
ĉitonga
3-a nivelo
Sonregistraĵo por tiu ĉi rakonto ankoraŭ mankas.
