Eshilundu shia Kukhu shiali
shiamakana-shietsulamo amabere,
obule, nende emioko. Ne
amaremwa niko akalimo amalayi
muno okhushira fiosi, okhuba niko
akayachesa buli eshise mu mwaka.
Kukhu yali nende abetsukhulu
abaanji. Ne esie nali nemanyira
mumwoyo busa mbu esie niye
wayachama okhushira. Kukhu
yambooleranga amefiswi matitititi.
Nabutswa eliamefiswi elala lialiwo
shiamboolera tawe- wayenjekhanga
amaremwa.
La ĝardeno de avinjo estis mirinda, plena da sorgo, milio kaj manioko. Sed plej bonaj de ĉio estis la bananoj. Kvankam avinjo havis multajn genepojn, mi sekrete sciis, ke mi estas ŝia plej ŝatata. Ŝi ofte invitis min al sia domo. Ŝi ankaŭ diris al mi sekretetojn. Sed estis unu sekreto, kiun ŝi ne dividis kun mi: kie ŝi maturigis bananojn.
Inyanga ndala ndalola eshimwero
eshikhoongo nishibakalwe khu
mubasu, alwanyi we inzu ya kukhu.
Olwa ndamureeba mbu shiali shia
shiina, likalusio liandanyoola liali
mbu, “Neshimwero shianje
shiobufumu.”
Ambi nende eshimwero esho, kaliwo
amaru kamaremwa
kayakalukhasinjia buli eshise.
Ndanza okhupaara. “Amaru
nakashiina kukhu?” Nemureeba.
Likalusio liandanyoola liali mbu,
“Namaru kobufumu bwanje.”
Iun tagon mi vidis grandan pajlan korbon metitan en la sunbrilo ekster la domo de avino. Kiam mi demandis, por kio ĝi utilas, la sola respondo, kiun mi ricevis, estis: “Ĝi estas mia magia korbo.” Apud la korbo, estis pluraj bananfolioj, kiujn avino turnis de tempo al tempo. Mi scivolis. “Por kio servas la folioj, avinjo?” Mi demandis. La sola respondo, kiun mi ricevis, estis: “Ili estas miaj magiaj folioj.”
Kali okokhuchamisia okhulola
kukhu, amaremwa, amaru nende
eshimwero.
Kukhu yamala yarume okhutsia wa
mama wanje. “Kukhu bayie ndekha
endolekho nga okasia …”. Ne
shiyaulira akanje tawe.
“Lekha okhunyasia, omwana ewe.
Khola ngo obolirwa,” nakhaya sa.
Ndarekukha tsimbiro.
Estis tre interesa rigardi Avinjon, la bananojn, la bananajn foliojn kaj la grandan pajlan korbon. Sed avinjo sendis min al mia patrino pro komisio. “Avinjo, mi petas, lasu min rigardi dum vi preparas …” “Ne obstinu, infano, faru tion, kion oni diras al vi,” ŝi insistis. Mi ekkuris.
Kiam mi revenis, avinjo sidis ekstere sed kun nek la korbo nek la bananoj. “Avinjo, kie estas la korbo, kie estas ĉiuj bananoj, kaj kie …” Sed la sola respondo, kiun mi ricevis, estis: “Ili estas en mia magia loko.” Ĝi estis tre seniluziiga!
Du tagojn poste, avinjo sendis min preni ŝian bastonon el sia dormoĉambro. Tuj kiam mi malfermis la pordon, bonvenigis min la forta odoro de maturaj bananoj. En la interna ĉambro estis la granda magia pajla korbo de avinjo. Ĝi estis bone kaŝita sub malnova litkovrilo. Mi levis ĝin kaj flaris tiun gloran odoron.
Omwoyo kwa kukhu kwarengusia
olwa yayiba, “okholanga
shiina?Nderera bwangu ilabushi.”
Ndayuka bwangu nende ilabushi ye.
“Omwenya mwenyanga shiina?”
niyandeba.
Lirebo lie ero lianzitsulisia mbu,
embere neshimwenyanga khulwo
khunyoola amefiswi kobufumu bwe.
La voĉo de avinjo surprizis min, kiam ŝi vokis: “Kion vi faras? Rapidu kaj alportu al mi la bastonon.” Mi elrapidis kun ŝia bastono. “Pri kio vi ridetas?” Avinjo demandis. Ŝia demando konstatigis min, ke mi ankoraŭ ridetis pro la malkovro de ŝia magia loko.
La sekvan tagon, kiam avinjo vizitis mian patrinon, mi rapidis al ŝia domo por denove kontroli la bananojn. Estis aro tre matura. Mi elektis unu kaj kaŝis ĝin en mia robo. Ree kovrinte la korbon, mi iris malantaŭ la domon kaj rapide manĝis ĝin. Ĝi estis la plej dolĉa banano, kiun mi iam gustumis.
La sekvan tagon, kiam avinjo estis en la ĝardeno, rikoltante legomojn, mi enŝteliĝis kaj rigardis la bananojn. Preskaŭ ĉiuj maturiĝis. Mi ne povis ne preni kvar. Dum mi piedpintis al la pordo, mi aŭdis la tuson de avinjo ekstere. Mi sukcesis ekkaŝi la bananojn sub mia robo kaj preterpasis ŝin.
Inyanga yalondakho yali ye eshiiro.
Kukhu yabukha itsuli.
Yairanga amaremwa ne emioko
okhukusia khu shiiro.
Shindamucheniya bwangu
nyangeyo tawe.
Alali shindeefwira khu fise efirambi
tawe.
La sekva tago estis bazara tago. Avinjo frue vekiĝis. Ŝi ĉiam prenis maturajn bananojn kaj maniokon por vendi en la bazaro. Mi ne rapidis viziti ŝin tiun tagon. Sed mi ne povis eviti ŝin longe.
Angolobe, lwandalangwa nende
mama, papa nende kukhu,
ndamanya sa eshichira.
Nga ndatsia okhukona eshiro esho,
ndetsuba mbu shindakhebekho
khandi tawe, okhurula khu kukhu,
kata abebusi, nomba omundu yesi
yesi.
Poste tiun vesperon vokis min mia patrino kaj patro, kaj Avinjo. Mi sciis kial. Tiun nokton, kiam mi ekdormis, mi sciis, ke mi neniam plu povos ŝteli, ne de avinjo, ne de miaj gepatroj, kaj certe ne de iu alia.
Ursula Nafula
Catherine Groenewald
Catherine Were
vanga
4-a nivelo
Sonregistraĵo por tiu ĉi rakonto ankoraŭ mankas.
