Elŝuti PDF-on
Reiri al la rakontolisto

Hakunoka na nkanka wamubanda Ferioj kun avino

Verkita de Violet Otieno

Ilustrita de Catherine Groenewald

Tradukita de Oscar Zangata

Lingvo lunda

Nivelo 4-a nivelo

Laŭtlegi la tutan rakonton Sonregistraĵo por tiu ĉi rakonto ankoraŭ mankas.


Odongo na Apiyo adin’ga nakushakama mumbaka na Tata yawu. Adin’ga nakuken’ga impinji yakunoka. Bayi mulon’ga wakwenzela cha shikola hohuku ilan’ga aken’gelen’ga Kuya nakumona nkaka yawu wamubanda. Wadin’ga nakushakama mwilun’ga datufuta twanshi kwakwihi na kalon’ga.

Odongo kaj Apiyo loĝis en la urbo kun sia patro. Ili antaŭĝojis la ferioperiodon. Ne nur pro la lernejo estis fermita, sed pro ili vizitis sian avinon. Ŝi loĝis en fiŝkaptista vilaĝo proksime al granda lago.


Odongo na Apiyo adin’ga namuzan’galu mulon’ga yadin’ga impinji yakuya nakutala nkaka yawu wamubanda chen’gi. Adiwayishili wufuku wena wuna kulonda ayi nakutala nkaka yawu wamubanda kumukala. Hiyatwesheliku kukama kuhosha insan’gu ya Kuya nakunoma hohu wufuku wezhima.

Odongo kaj Apiyo estis ekscititaj, ĉar venis la tempo viziti sian avinon denove. La antaŭan nokton ili pakis siajn sakojn kaj pretiĝis por la longa vojaĝo al ŝia vilaĝo. Ili ne povis dormi kaj parolis la tutan nokton pri la ferio.


Chiyashikili intetemena anyamukili mumotoka ya Tata yawu nakuya kumukala. Endesheli kuhita muzhimpidi, tunyama na matempa amaneni. Achindilen’ga nyotoka na kwimba tumina.

Frue la sekvan matenon, ili foriris vilaĝen en la aŭto de sia patro. Ili veturis preter montoj, sovaĝaj bestoj kaj teplantejoj. Ili kalkulis aŭtojn kaj kantis kantojn.


Chiyahitili impinji anyana azeyeli nakukama.

Post iom da tempo, la infanoj laciĝis kaj ekdormiĝis.


Tata yawu wayihindwishili a Odongo na Apiyo chashikiliwu mumukala. Aweni Nyar-Kanyada nkaka yawu nakunoma hachisalu mwishina da mutondu. Nyar-Kanyada mumuchidi wa Luo kwalumbuluka, ‘mwana wamubanda wa wantu zha Kanyada’ wadin’ga wan’govu mukamama wamuwahi nawa.

Patro vekis Odongon kaj Apijon dum ili alvenis en la vilaĝon. Ili trovis Nyar-Kanyada, sian avinon, ripozantan sur mato sub arbo. Nyar-Kanyada en Luo, signifas ‘filino de la popolo de Kanyada’. Ŝi estis forta kaj bela virino.


Nyar-Kanyada wayishikizhili mwitala kaha nawa wembili na kuhanga kamina kalumwen’gu. Ezhikulu zhindi atiyili chachiwahi kumwinka ma wana afumini nawu kumbaka. “Chatachi, enzununaki wana wami,” nindi Odongo. Inehi wana chata kwenzununa wikali wami!” nindi Apiyo.

Nyar-Kanyada bonvenigis ilin en la domon kaj dancis ĉirkaŭ la ĉambro kantante kun ĝojo. Ŝiaj genepoj ĝojis doni al ŝi la donacojn, kiujn ili alportis de la urbo. “Unue malfermu mian donacon,” diris Odongo. “Ne, mia donaco unue!” diris Apiyo.


Henohu Kanda enzununi ma wana indi, Nyar-Kanyada wayikiswilili ezhima wawu muchisemwa.

Post kiam ŝi malfermis la donacojn, Nyar-Kanyada benis siajn nepojn laŭ tradicia maniero.


Nawa Odongo na Apiyo ayili hanzhi. Adin’ga nakuhan’ga Tuzhil natunzwanzwa.

Tiam Odongo kaj Apiyo iris eksteren. Ili postkuris papiliojn kaj birdojn.


Adin’ga nakukandama nyitondu nakuhemesha menzhi amuklon’ga

Ili grimpis arbojn kaj plaŭdis en la akvon de la lago.


Chikweyilili afuntili kwitala nakunda kuda kwa melela. Henohu Kanda amanishi kuda, atachikili kukama!

Je mallumo, ili revenis al la domo por vespermanĝi. Antaŭ ol ili povis finmanĝi, ili endormiĝis!


Ifuku dasinsilihu, Tata yawu wafuntili chen’gi ku mbaka nakuyishiya na Nyar-Kanyada.

La sekvan tagon, la patro de la infanoj veturis reen al la urbo lasante ilin kun Nyar-Kanyada.


Odongo na Apiyo adin’ga nakukwasha nkaka yawu nyidimu yahetala. Adin’ga na kukotola inchawa na kutaha menzhi. Adin’ga nakusenda matete kufuma kudi tusumbi nakuwayisha mafu I mwitempa.

Odongo kaj Apiyo helpis sian avinon pri hejmaj taskoj. Ili alportis akvon kaj brullignon. Ili kolektis ovojn de la kokinoj kaj plukis legomfoliojn el la ĝardeno.


Nyar-Kanyada watan’gishili ezhikulu zhindi mwakuhondela nshima yayovu nakuda na mbizhi. Wayilezhe mwakutelekela losu lwa kokonati nanshi yakocha.

Nyar-Kanyada instruis siajn genepojn fari molan ugali por manĝi kun stufaĵo. Ŝi montris al ili kiel fari kokosan rizon por manĝi kun rostitaj fiŝoj.


Ifuku dimu, Odongo watweli in’gombi zha nkaka yindi wamubanda nakuda matahu. En’ngilili mwiha dambala. Mudimi wahilili na Odongo. Wazhinini kusenda ona in’gombi mulon’ga waku da imbuti zhindi. Kufuma ifuku denadina, iwu Kansi weyala Wazhinini hakamba ken’gila mukukala chen’giku.

Unun matenon, Odongo prenis la bovinojn de sia avino por paŝti. Ili kuris sur la bienon de najbaro. La kamparano koleris kontraŭ Odongo. Li minacis posedi la bovinojn pro manĝado de siajn rikoltojn. Post tiu tago, la knabo certigis, ke la bovinoj ne faris problemojn denove.


Ifuku dikwawu anyana adin’ga nakuya ku chisankanu na Nyar-Kanyada. Wadin’ga nakachitamba hadin’ga nakuladishilayi tu suga na sopu. Apiyo waken’geli kulezha akastoma nyitengu yayuma. Odongo wadin’ga na kulon’ga yuma yalandilen’gawu akastoma.

En alia tago, la infanoj iris al la bazaro kun Nyar-Kanyada. Ŝi havis budon por vendi legomojn, sukeron kaj sapon. Apiyo ŝatis diri al klientoj la prezon de varoj. Odongo pakus tion, kion aĉetis la klientoj.


Kunsa yefuku aken’gelen’ga kunwa Chai tiyi hamu. Amukwashilen’gaku nkaka yawu kuchinda madi anawaniyu.

Je la fino de la tago ili kune trinkis chai-teon. Ili helpis avinon kalkuli la monon, kiun ŝi gajnis.


Ilan’ga chakadi kuleha, kunoka kwakumini kaha nawa anyana yadin’ga himpinji yakufunta chen’gi kumbaka. Nyar-Kanyada wenkeli Odongo itepa na Apiyo sweta. Walon’geli yakuda yakudila munzhila.

Sed tro baldaŭ finiĝis la ferioj kaj la infanoj devis reiri al la urbo. Nyar-Kanyada donis al Odongo ĉapon kaj al Apiyo puloveron. Ŝi pakis manĝaĵojn por ilia vojaĝo.


Tata yawu chenziliyu nakuyisenda, heyaken’geli kuyaku. Anyana akalakeli nawa Nyar-Kanyada ayi nawa kumbaka. Waseheli mwe nindi, “nakuli nankashi Kuya kumbaka. Nikuyihembelan’ga mukenzi kunu kumukala chen’gi.”

Kiam ilia patro venis por venigi ilin, ili ne volis foriri. La infanoj petegis Nyar-Kanyadan, ke li iru kun ili al la urbo. Ŝi ridetis kaj diris: “Mi estas tro maljuna por la urbo. Mi atendos, ke vi revenu al mia vilaĝo.”


Odongo na Apiyo amukumbatili nakumushika nawu washalan’gahu.

Odongo kaj Apiyo ambaŭ brakumis ŝin forte kaj adiaŭis.


Chiyafuntiliwu Odongo na Apiyo kushikola, ayilezhelimu akwawu chihandilu cha kumukala. Anyana amu amweni neyi chihandilu cha mumbaka chachiwahi. Amakwawu nawu kumukala kwakuwahi. Ilan’ga ezhima wawu etezheli nawa Odongo na Apiyo akweti nkaka yawu wamubanda wamuwahi!

Kiam Odongo kaj Apiyo reiris al la lernejo, ili rakontis al siaj amikoj pri la vivo en la vilaĝo. Iuj infanoj sentis, ke la vivo en la urbo estas bona. Aliaj opiniis, ke la vilaĝo estas pli bona. Sed ĉefe ĉiuj konsentis, ke Odongo kaj Apiyo havas mirindan avinon!


Verkita de: Violet Otieno
Ilustrita de: Catherine Groenewald
Tradukita de: Oscar Zangata
Lingvo: lunda
Nivelo: 4-a nivelo
Fonto: Holidays with grandmother el la Afrika Rakontolibro
Krea Komunaĵo Permesilo
Ĉi tiu verko estas disponebla laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite 4.0 Tutmonda.
Opcioj
Reiri al la rakontolisto Elŝuti PDF-on