Eli esanseko lyaNgende, mudimburuli gousi namukwawo gomakurulya gedina Gingile. Ezuva limwe apa Gingile ga zire aka sane ta zuvhu ezigido lya Ngende. Mo
kana kaGingile tamu zura mazeze komagazaro gousi. Ta sikama a purakene nawa, ta taratara dogoro ta mono yidira komutayi keguru lyomutwe gwendi. Tjiki-tjiki-tjiki kadiragona taka dimbi ako taka tukire kositji soku kwama ko nesi soku kwama ko. Tjiki-tjiki-tjiki, ta zigida. Poyiruwo yimwe tasi hageke si divilise nsene Gingile ta kwama.
Jen la historio de Ngede, la Mielgvida Birdo, kaj avida junulo nomata Gingile. Unu tagon dum Gingile estis ĉasanta li aŭdis la vokon de Ngede. La buŝo de Gingile komencis akvumi pro la penso pri mielo. Li haltis kaj aŭskultis atente, serĉante ĝis li vidis la birdon en la branĉoj super sia kapo. “Ĉitik-ĉitik-ĉitik”, krakis la birdeto, dum li flugis al la sekva arbo, kaj la sekva. “Ĉitik, ĉitik, ĉitik”, li vokis, haltante de tempo al tempo por esti certa, ke Gingile sekvas.
Konyima zo harufa zovili tava ya siki poukuzu wounene womowiza. Ngende ta mbatauka nepiyagano monomutayi. Makura taya sikama pomutayi gumwe ta pirukidisire mutwe gwendi kwa Gingile ngwendi asi ta tanta asi, “Wou apa! Wiza ngesi! Yinke yina ku ku kwatera siruwo?” Gingile kapi ga mwene mo nonyiki monda zositji, nye ga huguvarere Ngende.
Post duonhoro ili atingis grandan sovaĝan figarbon. Ngede freneze saltetis inter la branĉoj. Li tiam staris sur unu branĉo kaj klinis sian kapon al Gingile kvazaŭ dirante, “Jen ĝi! Venu nun! Kio okupas vin tiom longe?” Gingile ne povis vidi iujn abelojn de sub la arbo, sed li fidis Ngede.
Makura Gingile ta tura egonga lyendi lyoku sanesa monda zositji, ta pongayike tutjigona toku kukuta ta hwameke kamundirogona. Makura apa mundiro gwa twerere nawa, ta tura sitji sosire soku kukuta pokatji komundiro. Sitji esi kwasi diva asi aso ku tutumuka musi gomunzi nsene tasi twera. Yipo ga varekere kuronda age ana si kwatesa nomazego kouhura wositji koutenda waso.
Do Gingile demetis sian ĉaslancon sub la arbon, kunigis kelkajn sekajn branĉetojn kaj faris fajreton. Kiam la fajro bone brulis, li metis longan sekan bastonon en la koron de la fajro. Ĉi tiu ligno estis speciale konata fari multon da fumo dum ĝi brulis. Li komencis grimpi, tenante la malvarmetan finon de la fumanta bastono en siaj dentoj.
Karuwogona ta zuvhu muhagaro gononyiki omu dina ku yimbana. Da pwaga mo da hwilira mo morupako rositji momutayi da tungira mbara dazo. Apa Gingire ga sikire po mbara dazo, ta sindike mbara zononyiki nohuro zositji somusi morupako. Nonyiki ta di rupauka mo di pwage ne handu nerwameno. Tadi tuka di ze kwapeke, morwa
nonyiki kapi da here musi, nye kapisi komeho zoku pa matendaguro gokuzuga Gingile!
Baldaŭ li aŭdis la laŭtan zumadon de la okupataj abeloj. Ili eniris kaj eliris el kavaĵo en la arbotrunko – sia abelujo. Kiam Gingile atingis la abelujon, li puŝis la fumantan finon de la bastono en la kavon. La abeloj elflugis, koleraj kaj kruelaj. Ili forflugis pro la fumon – sed ne antaŭ ol ili donis al Gingile dolorajn pikilojn!
Apa da tundire po nonyiki Gingile ta sindike ewoko lyendi mosikorogo sononyiki. Ta pwagesa mo ewoko lyendi lina zura evhonkwa lyousi, lina kundoka usi wouwa una zura magadi nomaginyonyiki gomazera. Makura ta tura evhonkwa lyousi mokandjato
aka ga likambekere pe pepe lyendi, ta vareke ku humburuka ko sitji.
Kiam la abeloj estis ekstere, Gingile puŝis siajn manojn en la neston. Li elprenis manplenojn da la peza mielĉelaro, gutanta per riĉa mielo kaj plena de dikaj, blankaj larvoj. Li metis la vaksaĵon zorge en la saketon, kiun li portis sur sian ŝultron, kaj komencis grimpi suben laŭ la arbo.
Ngede age kwa tarerere nayinye eyi ga rugene Gingile nomuncoko- ncoko. Age kwa mu ndindilire amu sigire ko rumpambu rwevhonkwa lyousi lyokuneta ngo mpandu zendi asi mudimburuligousi. Ngede ta pwerumuka tunda mutayi zende mutayi, kuhenya noku henya pevhu. Pouhura Gingile taya siki pevhu lyositji. Ngede ta tjokagura pemanya lya kere pepi nomumati a ndindire mfeto zendi.
Ngede fervore spektis ĉion, kion Gingile faris. Li atendis, ke li lasu dikan pecon de mielĉelaro kiel dankoferon al la Mielgvidisto. Ngede flirtis de branĉo al branĉo, pli kaj pli proksime al la tero. Fine Gingile atingis la fundon de la arbo. Ngede sidis sur rokon proksime al la knabo kaj atendis sian rekompencon.
Nye, Gingile ta dimisa mundiro, ta vareke ku genda a ze kembo, kwato sinka sosidira. Ngede ta zigiga nehandu, “VIC-torr! VIC-torr!” Gingile ta sikama, ta tara kosidira gwina makura ta zoro unene. “Ono hara ko usi umwe, ono hara muholi? Ha! Nye nyamelike nina yirugana, nyame dina humu nonyiki. Morwasinke nani li gawinina ou usi woutovara nove?” Makura ta ka za. Ngende kwa handukire! Ngano kapisi yimo ana ku mu rugana ngesi! Nye nage nga twiza nyangwe.
Gingile estingis la fajron, prenis sian lancon kaj ekmarŝis hejmen, ignorante la birdon. Ngede kolere vokis, “VIC-torr! VIC-torrr!” Gingile haltis, fiksrigardis la birdeton kaj laŭte ridis. “Vi volas iom da mielo, ĉu ne, mia amiko? Ha! Sed mi faris la tutan laboron kaj ricevis ĉiujn de la pikojn. Kial mi dividu iun el ĉi tiu dolĉa mielo kun vi?” Poste li ekiris. Ngede furiozis! Ĉi tio ne estis maniero trakti lin! Sed li venĝos.
Ezuva limwe konyima zoyivike yongandi Gingile ta zuvhu hena ezigido lyousi wa Ngede. Ta diworoka usi worupekwa, makura ta kwama hena nedowo sidira. Konyima zoku pitisira Gingile oku waka hura wiza, Ngede ta sikama monda zositji somundwire somega. “Ahh,” Na gazara asi Gingile . Mbara zononyiki kuvhura ku kara mositji esi. Ta genderere ku hwameka kamundiro kendi noku vareka kuronda, sitji somu si aso komazego gendi. Ngede ta hingire a tare.
Unu tagon pluraj semajnoj poste, Gingile denove aŭdis la mielan vokon de Ngede. Li memoris la bongustan mielon, kaj fervore sekvis la birdon denove. Post gvidado de Gingile laŭ la arbara rando, Ngede haltis por ripozi en granda ombrela dornarbo. “Ahh,” pensis Gingile. “La abelujo devas esti en ĉi tiu arbo.” Li rapide faris sian malgrandan fajron kaj komencis grimpi, la fumanta branĉo en liaj dentoj. Ngede sidis kaj rigardis.
Gingile kwa rondere, nye ta tetuka asi morwsinke ana kupira kuzuvha ezogerero eli a zuvhu nkenyapa. “Nampo mbara kuna kara konhi unene zositji.” Ta gazara mwene. Ta lisindike mwene a ze keguru komutayi gumwe. Pevega lyoku mona mbara zononyiki,
kwaya pahukira mosipara sangwe! Ngwe kwa handukire sili mokuya zonagwisa momudona nompofu dendi. Ta nunupike menho gendi ta zahameke kana kendi a monekese mazego gendi gomanene gomatwe.
Gingile grimpis, miranta kial li ne aŭdis la kutiman zumadon. “Eble la abelujo estas profunde en la arbo,” li pensis al si. Li tiris sin supren laŭ alia branĉo. Sed anstataŭ la abelujo, li fiksrigardis la vizaĝon de leopardo! Leopardo tre koleris pro la kruda interrompo de sia dormo. Ŝi duonfermis la okulojn kaj malfermis la buŝon por malkaŝi siajn tre grandajn kaj tre akrajn dentojn.
Komenho zoku ninka asi ngwe ngano a nyangure po Gingile, Age ta genderere kutunda kositji. Moku genderera ta sekuna mutayi, ta gu mungunda gomunene pevhu ta songonyoka moncugu zompadi. Ta hunyangere usimbu paapa ga vhulira.
Erago lyendi Ngwe kwakere asi simpe ha da mukwatera nompofu kapi ana kuvhura kumutjida. Ngede mudimburuliusi ga twizire nyangwe zendi. Ano Gingile ga lirongerere po.
Antaŭ ol Leopardo povis ĵeti sin al Gingile, li rapidis suben laŭ la arbo. Pro hasto, li maltrafis branĉon, kaj alteriĝis peze sur la teron tordante sian maleolon. Li marŝis kiel eble plej rapide. Feliĉe por li, Leopardo ankoraŭ estis tro dormema por postkuri lin. Ngede, la Mielgvidisto, venĝis sin. Kaj Gingile lernis sian lecionon.
Ano makura, Apa vanona va Gingile vaya zuvhire esanseko lya Ngede, Tava ya kara nefumadeko lyo kadiragona. Nkenye apa ava zangura usi, vakona ku siga ko ruha rorunene rwe vhonkwa lyousi likare lyomudimburuli gousi!
Kaj do, kiam la infanoj de Gingile aŭdas la historion de Ngede, ili respektas la birdeton. Kiam ajn ili rikoltas mielon, ili certe lasas la plej grandan parton de la mielĉelaro por Mielgvidisto.
Zulu folktale
Wiehan de Jager
Alex Kasona
kuangalia
4-a nivelo
Sonregistraĵo por tiu ĉi rakonto ankoraŭ mankas.
