Nairobi dorpa nǃa’an nǂan koara, ǂxan tjuǀhoa ǃ’uin gea, nǁaqemhi xrupu ma koara tjusi ku ǃxoana. Siǃa ǁau ku nǂai tsi ǀam nǀui waqnhe ko tca ha ku oo tsia. Nǃoma nǀui, nǁaqemhi pakah siǃa ǂoasi ko ka si koh tza nǃama nǃang ǂ’aua cesi. Ko ǂ’au ǃxoe u siǃa ku’u ǃhara ǀkurisi. ǁ’A nǁaqemhisa xrupu nǃang Magozwe ko gea. Ha koh o da’amaǃo ko siǃa khoea.
En la okupata urbo Najrobo, malproksime de zorgema vivo hejme, loĝis grupo de senhejmaj knaboj. Ili bonvenigis ĉiun tagon kiel ajn ĝi venis. Unu mateno, la knaboj pakis siajn matojn post dormado sur malvarmaj trotuaroj. Por forpeli la malvarmon ili ekbruligis fajron per rubo. Inter la grupo de knaboj estis Magozwe. Li estis la plej juna.
ǁ’Aea Magozwe ǁ’a ha nǃauasi koh ǃao, ha koh sin o barah sa o faif. Ha u ku ge ǀxoa ha tsu. ǃHoan he ǀoa ǃ’uin da’ama. Ha ǀoa ǀ’an ǂ’auan Magozwe ko ‘msi. Ha oo ka da’ama kaice du ǁkoa ǂ’haisa gǀaoh.
Kiam la gepatroj de Magozwe mortis, li havis nur kvin jarojn. Li iris loĝi kun sia onklo. Ĉi tiu viro ne zorgis pri la infano. Li ne donis al Magozwe sufiĉe da manĝaĵo. Li igis la knabon multe labori.
Ka Magozwe ku nǁa kana tsitsa’a, ǁ’aka ha tzu ku nǂam ha. ǁ’Aea Magozwe ku gǂara ha tzu ko skore gǃa, ha tzu ku nǂam ha ka ko, “A m koara ǂ’ang ko ku nǃaroh tci nǀui.” Ka barah nǃani ǂaun ǀ’an ǁaesia ke Magozwe ǃaah gǀaia ha tzu. Ha coa te ku tza nǁooa daoh nǃang.
Se Magozwe plendis aŭ demandis, lia onklo batis lin. Kiam Magozwe petis, ĉu li povas iri al lernejo, lia onklo batis lin kaj diris: “Vi estas tro stulta por lerni ion ajn.” Post tri jaroj de ĉi tiu traktado Magozwe forkuris de sia onklo. Li ekloĝis surstrate.
Daoh nǃang ǀxoa tih te nǁaqemhi sa a ǂ’hai ku ǁ’hai tih ka ku ho ‘msa o ǀam nǃang gasi. ǁ’Ae gesin siǃa ǁ’ang siǃa ǀ’aesi, ǁ’ae gesin siǃa nǂam siǃa ǀ’aesi. ǁ’Aea siǃa ǀkae, ju nǀuia hui koara. ǁ’A xrupua ku ǀxoa ǀxoa marima siǃa gǂara nǁo, kota ku nǂai ǁ’ama nǁo naqinonasi kota tci ǃxare sa ce o nǂai ǁkoa gasi. ǀXoa cete sin ku gǀaoh u ko ǁkae ǀxoa siǃa gesin ko nǃaih khama si kare ǁaea dorpa ko ǁ’ae.
Strata vivo estis malfacila kaj la plej multo de la knaboj luktis ĉiutage nur por akiri manĝon. Foje ili estis arestitaj, foje batitaj. Kiam ili estis malsanaj, estis neniu por helpi. La grupo dependis de la malmulta mono, kiun ili akiris de almozpetado, kaj de vendado de plastoj kaj aliaj reciklado. La vivo estis eĉ pli malfacila pro bataloj kun rivalaj grupoj, kiuj volis regi partojn de la urbo.
ǀAm nǀui ǁ’aea mangozwe koh ku nǂaqro nǁo doroma nǃang tciasi, ha ho nǂoahn ǂxanu nǃa’an nǀui. Ha ǁhai tzau hi te ǀ’ua hi ko ha ǀahin nǃang. ǀAm nǀui waqnhe ha ku gǃxa ǁ’a ǂxanua ka se nǂom tciasi. Ha ǀoa ǃ’han tca ju ku oo nǁaq’ara ǀoresi.
Iun tagon, dum Magozwe trarigardis la rubujojn, li trovis malnovan ĉifonan rakontolibron. Li purigis la malpuraĵon de ĝi kaj metis ĝin en sian sakon. Ĉiutage poste li elprenis la libron kaj rigardis la bildojn. Li ne sciis kiel legi la vortojn.
ǁ’A nǂom tciasa nǂoahn ua nǃhoama ǃ’am he gǀae o dxuu nǃari kxao. ǁ’Ae gesin ha ku taqra ka ha hin koh o ǁ’a nǃhoama he o nǂoahn ǂxanua mah.
La bildoj rakontis la historion de knabo, kiu fariĝis piloto. Magozwe revus esti piloto. Foje, li imagis, ke li estas la knabo en la rakonto.
Ka koh ǂ’au te Magozwe nǃuan daoh nǃang te gǂara. ǃOahn nǀui nǂaoh tsia ha. “Ehee, mi o Thomas. Mi ǁkoa toma khuinke, ko koa a hoa tci nǀuia a ‘m,” ǁ’A nǃhoan koe nǁae. Ha ǁ’ah nǃanga tjua o gǁoq’oninǃuu he ka ǁ’hannǃang o nǀa’an ǁ’auhn. “Mi ǂ’ang te ko a ua ǁ’a koa ka u ho ‘msi?” Ha stista’a. Magozwe se ǁ’a nǃhoan ka se u ǁ’a tjua. “Khoe nǀui,” ha koe nǁae, te nǂhao u.
Malvarmis kaj Magozwe staris sur la vojo almozpetante. Viro iris al li. “Saluton, mi estas Tomaso. Mi laboras proksime ĉi tie, en loko, kie vi povas havi ion por manĝi,” diris la viro. Li indikis flavan domon kun blua tegmento. “Mi esperas, ke vi iros tien por iom manĝi?” li demandis. Magozwe rigardis la viron, kaj poste la domon. “Eble,” li diris, kaj foriris.
Te nǃui sa kugǁaoa, da’abi sa koara tjusi. Ka kaice ho Thomas. Ha are ku nǂoahn ǀxoa ju, kaice nǃana jusa ǃxoana nǁo daoh nǃangsi. Thomas ku ǂaeǂae ju nǂoahnsa o tca ju ku oo ǀxoa. Ha koh ǁ’ua ha ǃka te koqe, ǀoa ǁ’ae kana du ǁxui. ǁ’A nǁaqemhi sa ǁ’ae gesin siǃa gǃa tjua o gǁoqninǃuu kota nǀa’an ǀauhn ko medah ‘masi.
Dum la sekvaj monatoj, la senhejmaj knaboj kutimis vidi Tomason. Li ŝatis paroli kun homoj, precipe homoj surstrate. Tomaso aŭskultis la rakontojn pri la vivoj de homoj. Li estis serioza kaj pacienca, neniam malĝentila aŭ senrespekta. Iuj el la knaboj komencis iri al la flava kaj blua domo por manĝi tagmeze.
Magozwe koh nǀanga daoh ǃan te ku se ha nǂoahn ǂxanua ko ka Thomas tsi gǀae nǀanga ha ǃ’om. “ǁ’A nǂoahn re nǁa hatce?” Thomas koe tsitsa’a. “Hi ku u ǁxam nǃhoanma ǃ’am he gǀae o dxuu nǃarih kxao,” Magozwe ǁoq’a ce, “ǁ’A nǃnoanma re ha ǃu o hatce?” Thomas tsitsa’a. “Mi ǀoa ǃ’han, mi tam nǁaq’ara,” Magozwe ǂ’auce te koe nǁae.
Magozwe sidis sur la trotuaro rigardante sian bildlibron, kiam Tomaso sidiĝis apud li. “Pri kio temas la rakonto?” demandis Tomaso. “Temas pri knabo, kiu fariĝas piloto,” respondis Magozwe. “Kiel nomiĝas la knabo?” demandis Tomaso. “Mi ne scias, mi ne scias legi,” diris Magozwe mallaŭte.
ǁ’Aea sa hoa khoe, Magozwe coa ka nǂoahn ha ǀ’aeha nǂoahn ǀ’an Thomas. Ka koh o nǂoahn o ha tzu ga kota tca ka khoara ha ǃaah gǀaie tjuǀho. Thomas ǀoa kaice kokxui, te ǀoa ǃoa Magozwe ko tca ǂ’aun du ka ǀ’ae, Te tia ku ǁau ku ǂaeǂae tca nǁa ka ǀ’ae. ǁ’Ae gesin sa ku sin nǂoahn ko ǁ’aea sa ge he ‘m ko tjua ka ǁ’han nǃang o nǀa’an ǀauhn.
Kiam ili renkontiĝis, Magozwe komencis rakonti sian propran historion al Tomaso. Ĝi estis la rakonto de lia onklo kaj kial li forkuris. Tomaso ne multe parolis, kaj li ne diris al Magozwe kion fari, sed li ĉiam aŭskultis atente. Foje ili parolis dum ili manĝis ĉe la domo kun la blua tegmento.
Ko ǁ’ae o Magozwe ǁ’a ha nǃae ǀama ga, Thomas ǀ’an ha ko nǂoahnsi ǂxanua ze. Ka koh o nǂoahn ua tjuǀho nǃang ǃoahnma he koh ǃ’am he gǀae o ǀkaisi buruha kui kxao. Thomas nǁaq’ara ǀ’an Magozwe ko ǁ’a nǂoahn ko nǃangsa ǂ’hai, sin ua ka ha si ko, “Mi ǂ’ang te ko ka te o ǁ’aea a ǂ’aun ua skore nǀang nǃaroh nǁaq’ara. A re naun ǂ’anga?” Thomas nǂoahn ǂ’asara koa da’abi ku gea ka gǃa skore.
Proksime al la deka naskiĝtago de Magozwe, Tomaso donis al li novan rakontolibron. Ĝi estis rakonto pri vilaĝa knabo, kiu kreskis esti fama futbalisto. Tomaso legis tiun rakonton al Magozwe multfoje, ĝis unu tago li diris, “Mi pensas, ke venis la tempo, por vi iri al lernejo kaj lerni kiel legi. Kion vi pensas?” Tomaso klarigis, ke li scias pri loko, kie infanoj povas loĝi kaj iri al lernejo.
Magozwe ge te ǂ’ang ǀ’an khoe ze, kota ku ua skore. Naun ko ka ha tzu koh nǁa tci ǀhoan te ha koara ǂ’ang ko ku nǃaroh tci nǀui waqnke? Naun ko ka siǃa nǂ’ama ha ko ǁ’a khoe zea? Ha koh koaq. “Khoe nǀui ka o nǀaba ko ku ǃxoana nǁho nǃa’ama nǃangsi,” ha koe ǂ’ang.
Magozwe pensis pri ĉi tiu nova loko, kaj pri irado al lernejo. Kaj kio se lia onklo pravus kaj li estus tro stulta por lerni ion ajn? Kio se ili batus lin ĉe ĉi tiu nova loko? Li timis. “Eble estas pli bone resti loĝanta sur la strato,” li pensis.
Ha nǂoahn ha koaq tamsi ko Thomas. Ko tca ǁ’aesi ko oo ua nǃhoan sin ku ǃoa nǃhoanma toa ko tca ǀxoa te o nǀaba ko khoe ze.
Li dividis siajn timojn kun Tomaso. Post iom da tempo la viro trankviligis la knabon, ke la vivo povus esti pli bona ĉe la nova loko.
Te sin ku o te Magozwe ǃau gǃa’ama tjua ka ǁ’an nǃang o nǃu’ubu ǀauhn. Ha kosin nǁaq’emhi gesin ǃxoana ǁkae tju nǃang nǀe’e. Siǃa waqnsi ǁkaeǁkaesi da’abi sa o ǃ’oangǃau tsan ǃxoana ǁ’a tjua nǃang. Ge ǀxoa ǁaq Cissy kota ha nǃhoan, gǂuihn nǃani, nǀoahn, kota pari gǂahsi.
Kaj tiel Magozwe translokiĝis en ĉambron en domo kun verda tegmento. Li dividis la ĉambron kun du aliaj knaboj. Entute estis dek infanoj loĝantaj en tiu domo. Kune kun onklino Cissy kaj ŝia edzo, tri hundoj, kato, kaj maljuna kapro.
Magozwe coacoa skore te ka koh tih. Ha kxae tcisa ǂ’hai he ha ǂ’aun nǀuih thui. ǁ’Ae gesin ha kare ǁuihn ǀxoa. Te tia ha ǂ’ang nǂoahn ǂxanua sa toa he o dxuu nǃarih kxao kota ǃkaisi buruha kui kxao hia. Sin nǃana ǁ’a sa sah, ha ǀoa ǁuihn ǀxoa.
Magozwe komencis lernejon kaj ĝi estis malfacila. Li havis multon por lerni post malfrua komenco. Foje li volis rezigni. Sed li pensis pri la piloto kaj la futbalisto en la rakontolibroj. Kiel ili, li ne rezignis.
Magweza koh nǀanga tjua ka ǁ’a nǃang ǀauhn ǁ’a ka tarah nǃanga, he ku nǁaq’ara skore nǂoahn ǂxanu. Thomas tsi gǀae nǀanga ha ǃ’om. “Nǂoahn to’a re ua hatce?” Thomas tsitsa’a. “Ka ua ǃoahnma he u o nǃaroh kxao.” Magpzwe koe ǁoaq. “Ha ǃu re o hatce?” Thomas tsista’a. “Ha ǃu o Magozwe,” Magozwe koe nǁae te zoma.
Magozwe sidis en la korto ĉe la domo kun la verda tegmento, legante rakontolibron de la lernejo. Tomaso venis kaj sidis apud li. “Pri kio temas la rakonto?” demandis Tomaso. “Temas pri knabo, kiu fariĝas instruisto,” respondis Magozwe. “Kiel nomiĝas la knabo?” demandis Tomaso. “Li nomiĝas Magozwe,” diris Magozwe ridetante.
