Elŝuti PDF-on
Reiri al la rakontolisto

Ekihumuro E’wamukaka Ferioj kun avino

Verkita de Violet Otieno

Ilustrita de Catherine Groenewald

Tradukita de Amos Mubunga Kambere

Lingvo konza

Nivelo 4-a nivelo

Laŭtlegi la tutan rakonton Sonregistraĵo por tiu ĉi rakonto ankoraŭ mankas.


Odongo haima n’Apiyo babyabikere omwa kibugha haima na thathawabu. Ibakabulikira ekihumulho kikahika. Butsira ambu habwesukuru erikinga, aliwe eribya ibakayahumulira ewamukaka wabo. Mukaka aby’ikere hakuhi nahabakasohera esisu okwangetse.

Odongo kaj Apiyo loĝis en la urbo kun sia patro. Ili antaŭĝojis la ferioperiodon. Ne nur pro la lernejo estis fermita, sed pro ili vizitis sian avinon. Ŝi loĝis en fiŝkaptista vilaĝo proksime al granda lago.


Odongo n’Apiyo mubabunyahirwa kusangwa bakayalebeya mukaka wabu kandi. Omwigholhogholho mubapakira ebikapa byabo neriyitakanizirya olhubalhamo lhwabo omwakyalo. Mubathabotsera. Mubakania obuthuku erikya.

Odongo kaj Apiyo estis ekscititaj, ĉar venis la tempo viziti sian avinon denove. La antaŭan nokton ili pakis siajn sakojn kaj pretiĝis por la longa vojaĝo al ŝia vilaĝo. Ili ne povis dormi kaj parolis la tutan nokton pri la ferio.


Yabere yikaby’engyakya, mubatsinduka omwamatoka ya thatha wabo. Mubafugha erilhaba omwabithwa, bamalhaba okwabisoro byomoli, haima namalima awa magyani. Ibakabara esyamatoka esyabakalhabako, nerimba esyanyimbo.

Frue la sekvan matenon, ili foriris vilaĝen en la aŭto de sia patro. Ili veturis preter montoj, sovaĝaj bestoj kaj teplantejoj. Ili kalkulis aŭtojn kaj kantis kantojn.


Habilhaba kathuku kake, bamalhuha neri yiwotserako.

Post iom da tempo, la infanoj laciĝis kaj ekdormiĝis.


Bamabya bahika ewamuka wabo, neryo thatha wabo amabukya Odongo n’Apiyo. Mubasangana Nyar-Kanyada, mukaka wabo inyanikere okwamukeka ahisi omwakitsutsu kyomuthi. Nyar-Kanyanda omwalhulimi lhwaba’Luo, kikamanyisaya ‘mwali wa Kayanda’. Abya mukekulhu wamani, kandi inimubuyanga.

Patro vekis Odongon kaj Apijon dum ili alvenis en la vilaĝon. Ili trovis Nyar-Kanyada, sian avinon, ripozantan sur mato sub arbo. Nyar-Kanyada en Luo, signifas ‘filino de la popolo de Kanyada’. Ŝi estis forta kaj bela virino.


Nyar-Kayanda mwangirirabo, neribahotholera. Abitsikulhu biwe mubabunyahirwa nerimuhererya ebihembo ebyabamulethera erilwa omwa kibugha. “kwanza mukaka thangirisambulha ekihembo kyaghe”, Odongo mwasaba. “Eyihi, weza mukaka, sambulha ekyaghe” Apiyo mwabugha.

Nyar-Kanyada bonvenigis ilin en la domon kaj dancis ĉirkaŭ la ĉambro kantante kun ĝojo. Ŝiaj genepoj ĝojis doni al ŝi la donacojn, kiujn ili alportis de la urbo. “Unue malfermu mian donacon,” diris Odongo. “Ne, mia donaco unue!” diris Apiyo.


Abere abirisambulha ebihembo biwe, Nyar-Kanyada mwatsumulha neribasabira emighisa eyembaghane.

Post kiam ŝi malfermis la donacojn, Nyar-Kanyada benis siajn nepojn laŭ tradicia maniero.


Neryo Odongo n’Apiyo mubaghenda eyihya. Bamatsuka erithibitha okwa binyuruwunzu haima no thunyonyi.

Tiam Odongo kaj Apiyo iris eksteren. Ili postkuris papiliojn kaj birdojn.


Mubasamba omwamithi nerithoghera omwamaghetse omwangetse.

Ili grimpis arbojn kaj plaŭdis en la akvon de la lago.


Obuthuku bukira, neryo bakasubeka erisialya ekyakiro. Bathebaghunza erirya, neryo othulho thukabahamba.

Je mallumo, ili revenis al la domo por vespermanĝi. Antaŭ ol ili povis finmanĝi, ili endormiĝis!


Omwangyakya, thatha wabana mwafugha erisuba omwakibugha nerisigha abana na mukaka wabo Nyar-Kanyanda.

La sekvan tagon, la patro de la infanoj veturis reen al la urbo lasante ilin kun Nyar-Kanyada.


Odongo n’Apiyo mubawathikya mukaka wabo okwathubiri. Mubaghenda okwalhusi, bamaletha esyangwe. Bamasongyasongya amaya w’esyangoko, nerisolhoma esyanyinyi omwirima.

Odongo kaj Apiyo helpis sian avinon pri hejmaj taskoj. Ili alportis akvon kaj brullignon. Ili kolektis ovojn de la kokinoj kaj plukis legomfoliojn el la ĝardeno.


Nyar-Kanyada mwakangirirya abitsikulhu biwe erihuka obusyano n’omukubi. Mwakangiriryabo nerihuka omutsere oweriria n’engege eyumire.

Nyar-Kanyada instruis siajn genepojn fari molan ugali por manĝi kun stufaĵo. Ŝi montris al ili kiel fari kokosan rizon por manĝi kun rostitaj fiŝoj.


Kiro kighuma Odongo mwayalisya esy’ande syamukaka wiwe. Neryo syamalhaba omwirima lyomuliranwa. Neryo omuliranwa ono mwatsuruma, neribugha athi anganimya esy’ande esyosi habwerilhaba omwabyalya nerilya ebyalya biwe. Erilhusirirya ekiro ekyo, omulhwana mwalhangira athi akatsunga esy’ande aleke eriyiwusa omwabulitho.

Unun matenon, Odongo prenis la bovinojn de sia avino por paŝti. Ili kuris sur la bienon de najbaro. La kamparano koleris kontraŭ Odongo. Li minacis posedi la bovinojn pro manĝado de siajn rikoltojn. Post tiu tago, la knabo certigis, ke la bovinoj ne faris problemojn denove.


Ekindi kiro, abana mubaghenda omwakathale na Nyar-Kanyada. Aby’awite mw’emeza ahakaghuliraya esyanyinyi, esukali haima n’esabuni. Apiyo abyanzire eribwira abawuli emihendo yebindu. Odongo inyakabohera abauli ebindu byabo babirighulha.

En alia tago, la infanoj iris al la bazaro kun Nyar-Kanyada. Ŝi havis budon por vendi legomojn, sukeron kaj sapon. Apiyo ŝatis diri al klientoj la prezon de varoj. Odongo pakus tion, kion aĉetis la klientoj.


Obuthuku bukira, neryo ibakanywa magyani chai haima. Neryo ibawathikya mukaka wabo eribara esyambulho esyabamathunga ekiro ekyo.

Je la fino de la tago ili kune trinkis chai-teon. Ili helpis avinon kalkuli la monon, kiun ŝi gajnis.


Biro bingahi, neryo ekihumuro kyamahwamo. Obuthuku bw’erisuba okwasukuru bwamahika. Nyar-Kanyada mwahererya Odongo akasepeho n’Apiyo akasweta. Mwaboherabo endanda yomwanzira.

Sed tro baldaŭ finiĝis la ferioj kaj la infanoj devis reiri al la urbo. Nyar-Kanyada donis al Odongo ĉapon kaj al Apiyo puloveron. Ŝi pakis manĝaĵojn por ilia vojaĝo.


Thatha wabo abere akasiabenda, mubathanza erihongoka. Aliriryo mubasaba Nyar-Kanyada eryasa nabo omwakibugha. Mwaseka neryo abugha ati, “ngalimukekulhu, sinangathoka ekibugha”. Ngendibalindirira kandi ekiro mukendisyasubulha.

Kiam ilia patro venis por venigi ilin, ili ne volis foriri. La infanoj petegis Nyar-Kanyadan, ke li iru kun ili al la urbo. Ŝi ridetis kaj diris: “Mi estas tro maljuna por la urbo. Mi atendos, ke vi revenu al mia vilaĝo.”


Odongo n’Apiyo mubalhagha mukaka wabo nerimubumbathira kutsibu. Mubalhagha bukyaghe.

Odongo kaj Apiyo ambaŭ brakumis ŝin forte kaj adiaŭis.


Odongo n’Apiyo babere basuba okwisomero, mubathulirawo banywani babo eraha eyiri omwakyalo ewamukakawabo. Abandi bana bakalhangira obuyingo obwamwakibugha ngabuwene, aliriryo abana abosi mubikirirya bathi Odongo n’Apiyo bawithe mukaka wabo omubuya.

Kiam Odongo kaj Apiyo reiris al la lernejo, ili rakontis al siaj amikoj pri la vivo en la vilaĝo. Iuj infanoj sentis, ke la vivo en la urbo estas bona. Aliaj opiniis, ke la vilaĝo estas pli bona. Sed ĉefe ĉiuj konsentis, ke Odongo kaj Apiyo havas mirindan avinon!


Verkita de: Violet Otieno
Ilustrita de: Catherine Groenewald
Tradukita de: Amos Mubunga Kambere
Lingvo: konza
Nivelo: 4-a nivelo
Fonto: Holidays with grandmother el la Afrika Rakontolibro
Krea Komunaĵo Permesilo
Ĉi tiu verko estas disponebla laŭ la permesilo Krea Komunaĵo Atribuite 4.0 Tutmonda.
Opcioj
Reiri al la rakontolisto Elŝuti PDF-on