Nale nale ovanhu kakwa li ve shii sha. Kakwa li ve shii okukuna, kakwa li ve shii okuhondja oidjalomwa, kakwa li ve shii okuhambula oivela. Oshikalunga Nyame, osho sha kala mewangadjo, osho ashike sha li shi na eendunge nounongo woinima aishe yomounyuni. Ounongo ou okwa li e u tuvikila nawa mokayuma kedu.
Longe, longe antaŭe la homoj ne sciis ion ajn. Ili ne sciis kiel farmi kultivaĵojn aŭ kiel teksi tukojn aŭ kiel fari ferajn ilojn. La dio Nyame supre en la ĉielo havis ĉiun saĝecon de la mondo. Li tenis ĝin sekura en argila kruĉo.
Efiku limwe Nyame okwa tokola okuyandja okayuma keendunge kuAnansi. Keshe tuu pomhito opo Anansi ta tale mokayuma, oha di po a shiiva sha shipe. Osha li oshinima shihafifa kuye.
Unu tagon, Nyame decidis ke li donos la kruĉon de saĝeco al Anansi. Ĉiam kiam Anansi rigardis en la argilan kruĉon, li lernis ion novan. Ĝi estis tiel ekscita!
Omunalwisho Anansi okwa diladila, “Ohandi holeke oshiyuma eshi sheendunge meenhai domuti mule. Aame ashike handi kala ndi shi ashishe!” Okwa hodila ongodi ile ndele ta mange oshiyuma e shi dingonoka nongodi ei ditika nawa, ye te limangele medimo laye. Okwa tameka nee okulonda komuti. Okwa li nee shidjuu okulonda komuti noshiyuma, shaashi efimbo alishe okwa li tashi mu denge meengolo daye eshi ta londo.
Avida Anansi pensis, “mi tenos la kruĉon ĉe la supro de alta arbo. Tiel mi povas havi ĉion por mi mem!” Li ŝpinis longan fadenon, bobenis ĝin ĉirkaŭ la argilan kruĉon kaj ligis ĝin al sia stomako. Li komencis grimpi la arbon. Sed estis malfacile grimpi la arbon kun la kruĉo frapanta liajn genuojn la tutan tempon.
Okamonamati kaAnansi oka li pefina lomuti ta ke mu tale eshi ta londo. Oka ti: “Ngeno itashi kala shipu ngeenge oshiyuma owe shi limangele kombuda?” Anansi ta kendabala a mangele oshiyuma shi yadi oupuna weendunge kombuda yaye, nokwa mona nhumbi sha li shipulela okulonda.
La tutan tempon la juna filo de Anansi estis observanta malsupre ĉe la trunko de la arbo. Li diris, “Ĉu ne estus pli facile grimpi se vi anstataŭe ligus la kruĉon al via dorso?” Anansi provis ligi la argilan kruĉon plenan de saĝeco al sia dorso, kaj tio vere estis multe pli facila.
Ina pakalwa nokuli ye okwa fika nale koxulo yomuti. Okwa kanghama ndele ta lidiladila, “Aame shike kwa li ndi na okukala ndi na eendunge ndi dule dovanhu aveshe, ndele paife omumwangemati oku dule nge vali eendunge!” Oshinima eshi okwa li sha handula Anansi neenghono, ndele ta umbile oshiyuma pedu.
Tujtuje li atingis la supron de la arbo. Sed tiam li haltis pensante, “mi devus esti tiu kiu havas ĉiun saĝecon sed jen mia filo estis pli lerta ol mi!” Anansi estis tiel kolera pri tio ĉi ke li ĵetis la argilan kruĉon malsupren for de la arbo.
Okayuma eshi ke lidenga pedu oka tatauka moikangwa. Okudja opo eendunge oda mangulukila keshe umwe noda tukulilwafanwa. Opo nee pa dja ovanhu ve lihonga okulonga momapya, okuhonfja oidjalomwa, okuhambula oilongifo yoitenda, vo va ete po yo keshe tuu osho hashi dulu okulongwa komunhu.
Ĝi frakasiĝis en pecojn sur la tero. La saĝeco estis libera por dividiĝi inter ĉiuj. Kaj tiel la homoj lernis farmi, teksi tukojn, fari ferajn ilojn, kaj ĉiujn aliajn aferojn kiujn homoj scias fari.
Ghanaian folktale
Wiehan de Jager
Fritz David
kuanjama
3-a nivelo
Sonregistraĵo por tiu ĉi rakonto ankoraŭ mankas.
